Уушгийн өвөрийн буган чулуун хөшөөд

 Энэхүү газар нь буган чулуун хөшөөдийн төвлөрөл, хадгалалт болон хийц төрхөөрөө Монгол төдийгүй Евразийн хэмжээнд хамгийн алдартайд тооцогддог бөгөөд ЮНЕСКО-гийн Дэлхийн өвд бүртгэгдсэн "Буган чулуун хөшөө ба хүрэл зэвсгийн холбогдох дурсгалууд" номинацийн гол цөм юм.

УУШГИЙН ӨВӨРИЙН АЧ ХОЛБОГДОЛ, ОНЦЛОГ

1. Хүний нүүрний дүрс бүхий хөшөө (14 дэх хөшөө)
   Энэхүү цогцолборын хамгийн онцгой үзмэр бол орой хэсэгтээ хүний нүүрний дүр төрхийг маш тод, уран нарийн сийлсэн хөшөө юм. Энэ нь буган чулуун хөшөөд нь ямар нэгэн түүхэн бодит хүн эсвэл өвөг дээдсийнхээ дурсгалд зориулагдсан болохыг илтгэх маш чухал шинжлэх ухааны баримт болдог.

2. Уран дүрслэл ба Символизм
   Хөшөөнүүд дээр бугыг маш гоёмсог, хийсвэрлэн (тэнгэрт нисэж буй мэт) дүрсэлснээс гадна нар, сар, зэвсэг (хүрлэн хутга, байлдааны сүх), нум сум, бүс зэргийг нарийн сийлсэн байдаг. Энэ нь тухайн үеийн нүүдэлчдийн ертөнцийг үзэх үзэл, гоо зүйн өндөр мэдрэмжийг харуулна.

3. Бүрэн бүтэн хадгалалт
   Уушгийн өвөрийн хөшөөнүүд нь байгалийн болон хүний нөлөөнд бага өртөж, анхны байрлалаараа шахуу хадгалагдан үлдсэнээрээ онцлогтой. Хөшөөнүүд нь бүгд зүүн зүг буюу наран мандах зүг рүү харан эгнэн байрласан байдаг.

4. Археологийн цогцолбор бүтэц
   Буган чулуунаас гадна эргэн тойронд нь олон тооны хиригсүүр, тахилгын байгууламжууд байдаг. Энэ нь эртний хүмүүс энд томоохон хэмжээний зан үйл, тахилга үйлддэг байсныг гэрчилдэг.

АЯЛАГЧДАД ӨГӨХ ЗӨВЛӨГӨӨ

• Гэрэл зураг: Хөшөөн дээрх сийлбэрүүд нь нар хажуугаас нь тусах үед (өглөө эрт эсвэл орой нар жаргахын өмнө) хамгийн тод харагддаг. Энэ үед бугын дүрс болон бусад зэвсэг хэрэглэлүүд маш гоё тодорч гарна.

• Анхаарах зүйл: Буган чулуун хөшөөд нь 3000 гаруй жилийн түүхтэй, эмзэг дурсгал тул хөшөөнд гар хүрэх, дээр нь суух, зураас гаргахыг хатуу хориглоно.

• Ойр орчим: Уушгийн өвөр нь Хөвсгөл нуур явах замын дагуу байрладаг тул Мөрөн хотоос Хөвсгөл нуур руу аялах замдаа заавал саатан үзэх газруудын нэг юм.